STANDARDY OCHRONY MAŁOLETNICH
w Psychologiczno-seksuologicznym Ośrodku Rozwoju i Terapii (PORT)
§ 1
Postanowienia ogólne
1. Standardy Ochrony Małoletnich w Ośrodku – (pełna nazwa: Aleksandra Chodecka Psychologiczno-seksuologiczny Ośrodek Rozwoju i Terapii, dalej zwany jako: Ośrodek) zostały opracowane w związku z obowiązkami prawnymi nałożonymi ustawą z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich.
2. Na potrzeby Standardów Ochrony Małoletnich ustala się poniższy słowniczek pojęć:
- krzywdzenie małoletniego - popełnienie czynu zabronionego lub czynu karalnego (w tym czynu nieobyczajnego) na szkodę małoletniego przez jakąkolwiek osobę, w tym członka personelu lub przez zagrożenie dobra małoletniego, w tym jego zaniedbywanie;
- przemoc fizyczna - celowe uszkodzenie ciała, zadawanie bólu. Skutkiem przemocy fizycznej mogą być wszelkiego rodzaju urazy fizyczne m.in.: złamania, siniaki, rany cięte, poparzenia, obrażenia wewnętrzne;
- przemoc psychiczna - wszelkie działania wpływające negatywnie na psychikę małoletniego m.in.: powtarzające się poniżenie i upokarzanie, manipulowanie małoletnim, brak odpowiedniego wsparcia, stawianie małoletniemu wymagań i oczekiwań, którym nie jest w stanie sprostać;
- przemoc seksualna - angażowanie małoletniego w aktywność seksualna przez osobę dorosłą. Wykorzystywanie seksualne odnosi się do zachowań z kontaktem fizycznym (np. dotykanie dziecka, współżycie z dzieckiem) oraz zachowania bez kontaktu fizycznego (np. prezentowanie dziecku materiałów pornograficznych, podglądanie, ekshibicjonizm);
- małoletni - osobę, która nie ukończyła 18 roku życia lub nie zawarła małżeństwa (w wyniku, którego uzyskała pełnoletniość);
- opiekun - opiekun faktyczny/prawny – osoba uprawniona do reprezentacji i stanowieniu o małoletnim;
- ośrodek – przedsiębiorstwo: Aleksandra Chodecka Psychologiczno-seksuologiczny Ośrodek Rozwoju i Terapii, świadczące usługi psychologiczne, seksuologiczne i psychoterapeutyczne;
- właściciel przedsiębiorstwa; personel - osoby współpracujące z ośrodkiem, korzystające z organizacji pracy przez właściciela w miejscu funkcjonowania Ośrodka – Ściegiennego 4/1 oraz Ściegiennego 4/6 Poznań;
- standardy - niniejsze Standardy obowiązujące w Ośrodku
3. Obowiązek przestrzegania standardów ma każdy członek personelu oraz właściciel.
4. Dla potrzeb przeciwdziałania krzywdzeniu małoletnich, personel i kierownictwo podejmuje działania określone standardami również w sytuacji zaobserwowania lub powzięcia informacji o krzywdzeniu małoletniego przez dorosłe osoby trzecie lub przez innych małoletnich.
5. Za wdrożenie, monitorowanie przestrzegania, ocenę realizacji standardów odpowiedzialny jest właściciel Ośrodka.
6. Przed podjęciem współpracy jakiekolwiek osoby, która będzie udzielać świadczeń zdrowotnych małoletnim lub będzie uczestniczyć w ich udzielaniu, należy uzyskać informację z Rejestru Sprawców Przestępstw Na Tle Seksualnym dotyczącą tego, czy dana osoba figuruje w tym rejestrze.
7. Przed podjęciem współpracy przez osobę, która będzie udzielać świadczeń zdrowotnych małoletnim lub będzie uczestniczyć w ich udzielaniu, należy zobowiązać ją do dostarczenia aktualnego zaświadczenia z Krajowego Rejestru Karnego w zakresie przestępstw określonych w rozdziale XIX (przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu) i XXV (przestępstwa przeciwko wolności seksualnej) Kodeksu karnego, w art. 189a (handel ludźmi) i art. 207 (znęcanie się) Kodeksu karnego oraz w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii lub za odpowiadające tym przestępstwom czyny zabronione określone w przepisach prawa obcego.
8. W przypadku zatrudnienia cudzoziemca, należy przeprowadzić jego weryfikację pod kątem figurowania w rejestrach karalności państwa pochodzenia lub państwa, w którym osoba ta ostatnio zamieszkiwała, w zakresie przestępstw wskazanych w ust. 7 lub odpowiadających im czynów zabronionych, sankcjonowanym prawem danego państwa. Właściciel Ośrodka uprawniony jest ponadto do zobowiązania cudzoziemca do złożenia odpowiedniego oświadczenia o niekaralności. Oświadczenia składane są pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.
9. Każdy członek personelu ma obowiązek zapoznania się ze standardami oraz ich przestrzegania.
10. Potwierdzeniem zapoznania się ze standardami przez członka personelu jest złożenie przez niego oświadczenia o zapoznaniu się ze standardami i zobowiązaniu do stosowania się do nich.
11. Właściciel Ośrodka po podjęciu współpracy w zakresie świadczenia usług na rzecz małoletnich oraz raz na dwa lata, a także niezwłocznie po powzięciu informacji o możliwości wszczęcia, prowadzenia postępowania lub skazania członka personelu:
- dokonuje przeglądu Rejestru Sprawców Przestępstw Na Tle Seksualnym (rps.ms.gov.pl), ustalając, czy członek personelu, który udziela świadczeń zdrowotnych małoletnim lub uczestniczy w ich udzielaniu w Gabinecie, nie został wpisany do tego rejestru;
- odbiera oświadczenia od członka personelu, który udziela świadczeń zdrowotnych małoletnim lub uczestniczy w ich udzielaniu w Ośrodku o tym, że nie został on wpisany do Krajowego Rejestru Karnego w zakresie przestępstw określonych w ust. 7 oraz że nie toczy się wobec niego postępowanie przygotowawcze lub sądowe dotyczące tych przestępstw.
12. W przypadku powzięcia informacji o:
- wszczęciu lub prowadzeniu wobec członka personelu postępowania karnego o przestępstwa określone w ust. 7, właściciel Ośrodka niezwłocznie odsuwa takiego członka od wszelkich form kontaktu z małoletnimi;
- skazaniu członka personelu za przestępstwo lub przestępstwa określone w ust. 7, właściciel Gabinetu niezwłocznie rozwiązuje z nim umowę będącą podstawą współpracy.
§ 2
Zasady nawiązywania relacji z małoletnim w Ośrodku
1. Podstawową zasadą czynności podejmowanych przez personel oraz właściciela w kontaktach z małoletnimi jest działanie na rzecz ich dobra oraz dbanie o bezpieczeństwo małoletnich w czasie pobytu w Ośrodku.
2. Członkowie personelu oraz właściciel:
- traktują małoletnich z szacunkiem, zachowując w kontakcie z małoletnimi spokój i cierpliwość, a także okazują zrozumienie dla ich trudności, problemów i potrzeb;
- traktują każde dziecko z należytym szacunkiem;
- wspierają je w pokonywaniu trudności;
- dbają o przestrzeganie ich praw pacjenta;
- respektują ich prawo do opieki ze strony przedstawicieli ustawowych bądź opiekunów faktycznych;
w miarę możliwości tłumaczą im podejmowane działania adekwatnie do wieku, jednocześnie starając się minimalizować strach i lęk wynikający z sytuacji oraz dążą do uzyskania aprobaty na udzielane świadczenia zdrowotne;
- dają możliwość wyrażania przez małoletniego swojego zdania oraz zapewniają małoletniemu prawo do bycia wysłuchanym,
- traktują wszystkich małoletnich równo bez względu na płeć, orientację seksualną, status społeczny, etniczny, kulturowy, religijny i światopogląd.
3. Każda osoba podejmująca współprace z Ośrodkiem, która ma świadomość, iż małoletni doznał znęcania fizycznego, psychicznego lub wykorzystania seksualnego, zobowiązany jest do zachowania szczególnej ostrożności i taktu w kontaktach z tym małoletnim.
4. Jeżeli małoletni swoim postępowaniem dąży do nawiązania z członkiem personelu kontaktu fizycznego o potencjalnie niestosownym bądź nieadekwatnym charakterze, personel podejmuje odpowiednie, stanowcze działania, wyjaśniając z wyczuciem małoletniemu konieczność zachowania granic strefy osobistej.
5. Na terapię małoletniego pacjenta należy uzyskać zgodę opiekuna według przepisów prawa polskiego.
6. Podczas terapii małoletniego pacjenta należy zapewnić mu intymność adekwatną do jego wieku, potrzeb i oczekiwań.
7. Należy zachęcać małoletniego do przyjmowania asertywnej postawy, wyrażania własnych opinii, informowania o własnych odczuciach.
8. Małoletniego i jego opiekuna należy poinformować o możliwości zgłoszenia niewłaściwego zachowania pracownika Ośrodka względem małoletniego, wypowiedzianych przez niego słów, wykonywanych gestów lub innego zachowania, które wywołało uczucie dyskomfortu lub zaniepokojenia lub było obraźliwe lub krzywdzące.
9. Małoletni i jego opiekun mogą dokonać zgłoszenia każdemu członowi personelu Ośrodka, który zobowiązany jest powiadomić o tym właściciela lub osobę odpowiedzialną za realizację Standardów.
10. Członkowie personelu Ośrodka zwracają uwagę na czynniki ryzyka i symptomy krzywdzenia małoletnich.
§ 3
Zachowania zabronione
1. Zabrania się stosowania jakiejkolwiek formy lub postaci przemocy wobec małoletnich - zarówno przemocy fizycznej, jak i psychicznej oraz werbalnej.
2. Zabrania się wykorzystywania wobec małoletniego relacji władzy lub przewagi fizycznej (np.: zastraszania, przymuszania, gróźb).
3. Zabrania się dotykania małoletnich w sposób, który mógłby zostać nieprawidłowo zinterpretowany lub który wykracza poza uzasadnioną potrzebę terapii.
4. Zabrania się prezentowania małoletnim treści o charakterze erotycznym, pornograficznym bądź przemocowym.
5. Zabrania się poniżania małoletnich oraz dyskryminacji na jakimkolwiek tle.
6. Zabrania się ujawniania informacji wrażliwych dotyczących dziecka wobec osób nieuprawnionych.
7. Kontakt fizyczny z małoletnim nigdy nie może być niejawny bądź ukrywany, ani wiązać się z jakąkolwiek gratyfikacją, ani wynikać z relacji władzy lub autorytetu.
8. Personel nie może kontaktować się bezpośrednio z małoletnim z pominięciem jego opiekuna, poza sprawami uzgodnionymi z opiekunem np. związanymi z odwołaniem, przełożeniem wizyty. Każdy kontakt 9. Personelu z małoletnim pacjentem powinien co do zasady odbywać się wyłącznie w Ośrodku, w godzinach jego pracy i dotyczyć celów mieszczących się w zakresie obowiązków personelu.
10. Personel nie może nawiązywać kontaktów z małoletnim w innej niż przewidziana udzielaniem świadczeń psychoterapeutycznych formie, w szczególności poprzez zapraszanie albo przyjmowanie zaproszeń od małoletnich w mediach społecznościowych, komunikatorach lub za pośrednictwem innych prywatnych form kontaktu. Personel nie może także zapraszać małoletniego do miejsca zamieszkania oraz spotykać się z nim poza godzinami pracy Ośrodka.
§ 4
Zasady i procedura podejmowania interwencji w sytuacji podejrzenia krzywdzenia małoletniego oraz osoba odpowiedzialna za przyjmowanie zgłoszeń i informowanie odpowiednich instytucji
1. W przypadku zaobserwowania lub powzięcia informacji o:
- sytuacji przemocy bądź wykorzystania małoletniego – każdy członek personelu Ośrodka i właściciel jest zobowiązany do natychmiastowej reakcji, zmierzającej do powstrzymania zachowań niedozwolonych i zapewnienia ochrony małoletniemu;
- zachowań rodzących podejrzenie przemocy bądź wykorzystania małoletniego – każdy członek personelu Ośrodka i właściciel jest zobowiązany do zgłoszenia ich właścicielowi Ośrodka;
- naruszeniu standardów – każdy członek personelu Ośrodka jest zobowiązany do niezwłocznego zgłoszenia podejrzenia naruszeń właścicielowi Ośrodka
2. Personel Ośrodka lub właściciel podejmuje interwencję po otrzymaniu informacji o krzywdzeniu małoletniego lub o podejrzeniu krzywdzenia małoletniego oraz wzywa rodziców/opiekunów dziecka, co do którego zachodzi uzasadnione podejrzenie, że mogło być lub jest krzywdzone i informuje ich o podejrzeniach.
3. Podejrzenie naruszenia standardów, w szczególności poprzez krzywdzenie małoletnich, można zgłaszać do Aleksandry Chodeckiej lub na adres e-mail: achodeckaport@op.pl.
4. Kierownik Ośrodka dąży do niezwłocznego wyjaśnienia sprawy zgłoszenia podejrzenia krzywdzenia małoletniego przez członka personelu, podejmując wszelkie niezbędne działania. Podejmowane działania kierownik Ośrodka dokumentuje.
5. W przypadku, gdy zgłoszono podejrzenie krzywdzenia małoletniego przez członka personelu, członek ten zostaje natychmiast odsunięty od wszelkich form kontaktu z małoletnimi do czasu wyjaśnienia sprawy.
6. W przypadku zaobserwowania, że opiekun małoletniego zaniedbuje jego potrzeby psychofizyczne lub rodzina jest niewydolna wychowawczo, stosuje przemoc wobec małoletniego bądź godzi się na jej stosowanie lub w inny sposób krzywdzący małoletniego sobie nie radzi, należy podjąć działania adekwatne do sytuacji.
7. W przypadku, gdy z rozmowy z opiekunem wynika, że nie jest on zainteresowany pomocą małoletniemu, nie jest w stanie jej udzielić, ignoruje zdarzenie bądź stan psychofizyczny małoletniego lub w inny sposób nie wspiera małoletniego, który doświadczył krzywdzenia, właściciel Ośrodka lub członek personelu świadczący bezpośrednio usługę wobec małoletniego sporządza wniosek o wgląd w sytuację rodziny, który kieruje do właściwego sądu rodzinnego.
8. W przypadku podejrzenia, że zdrowie lub życie małoletniego są zagrożone lub gdy istnieje uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa na małoletnim, właściciel Ośrodka lub członek personelu świadczący bezpośrednio usługę wobec małoletniego sporządza zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa i przekazuje je do właściwej miejscowo policji lub prokuratury.
9. W placówce prowadzony jest Rejestr zdarzeń zagrażających dobru małoletniego.
10. W miejscu prowadzenia psychoterapii z udziałem małoletnich, w przestrzeni dostępnej dla pacjentów wywiesza się informację o ogólnopolskich telefonach pomocy dla osób pokrzywdzonych przestępstwami oraz przemocą w rodzinie:
- ogólnopolski telefon dla osób pokrzywdzonych przestępstwem +48 222 309 900;
- Ogólnopolskie Pogotowie dla Ofiar Przemocy w Rodzinie „Niebieska Linia” 800 120 002;
- Telefon Zaufania Dla Dzieci i Młodzieży 116 111.
§ 5
Zasady aktualizacji Standardów oraz zakres kompetencji osób odpowiedzialnych za przygotowanie członków personelu do ich stosowania
1. Właściciel Ośrodka nie rzadziej niż co rok dokonuje przeglądu standardów w celu ich dostosowania do aktualnych potrzeb oraz zgodności z obowiązującymi przepisami.
2. Członkowie personelu, małoletni lub ich przedstawiciele ustawowi mogą przekazywać swoje uwagi do standardów do kierownika Ośrodka, w tym także na adres email: achodeckaport@op.pl.
3. Właściciel Ośrodka może sprawdzać znajomość standardów wśród personelu oraz organizować szkolenia z zakresu standardów.
4. Właściciel i personel Ośrodka, przed rozpoczęciem świadczenia usługi informuje o standardach rodziców małoletniego.
§ 6
Zasady udostępniania rodzicom albo opiekunom prawnym lub faktycznym oraz małoletnim standardów do zapoznania się z nimi i ich stosowania
1. Standardy są dokumentem ogólnodostępnym.
2. Standardy znajdują się:
- w poczekalni Ośrodka,
- na stronie internetowej Ośrodka pod adresem: www.psychoterapiaport.com
3. W oparciu o standardy opracowano ich wersję skróconą, zawierającą informacje istotne dla małoletnich. Skrócona wersja standardów stanowi załącznik do Standardów.
§ 7
Zasady korzystania z urządzeń elektronicznych z dostępem do sieci Internet oraz procedury ochrony małoletnich przed treściami szkodliwymi i zagrożeniami w sieci Internet oraz utrwalonymi w innej formie
Ośrodek nie zapewnia dostępu do sieci Internet.
§ 8
Zasady ustalania planu wsparcia małoletniego po ujawnieniu krzywdy
1. Po ujawnieniu krzywdzenia małoletniego, właściciel Ośrodka lub członek personelu bezpośrednio świadczący usługę wobec małoletniego ustala plan jego wsparcia wraz z jego opiekunem, o ile to nie on dopuszcza się krzywdzenia, a także, o ile to możliwe, po ustaleniu planu wsparcia wysłuchuje zdania małoletniego i je uwzględnia.
§ 9
Zasady ochrony wizerunku małoletniego
1. Dane osobowe małoletniego podlegają ochronie na zasadach zgodnych z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych).
Wizerunek małoletniego podlega ochronie.
2. Upublicznienie wizerunku małoletniego utrwalonego w jakiejkolwiek formie (tj. fotografia, nagranie audio-wideo) wymaga zgody opiekuna tego małoletniego oraz samego małoletniego.
Jeżeli wizerunek małoletniego stanowi jedynie szczegół całości, takiej jak zgromadzenie, krajobraz, publiczne wydarzenie, zgoda opiekuna na utrwalanie wizerunku małoletniego nie jest wymagana.
§ 10
Postanowienia końcowe
1. Standardy względem osób zatrudnionych w Ośrodku mają moc regulacji wewnętrznych, do przestrzegania których są oni zobowiązani.
2. Standardy wchodzą w życie z dniem ich ogłoszenia. Ogłoszenie standardów odbywa się poprzez ich opublikowanie w formie określonej w Standardach.
3. Właściciel Ośrodka uprawniony jest do dokonywania zmian Standardów. Zmienione standardy wchodzą w życie z dniem ich ogłoszenia w sposób określony w Standardach.